پرفروش ترين كتاب روز آمريكا، اين هفته در جهشى جالب و خيره كننده به نيوزلند هم رسيد و تمام ركوردهاى فروش را پشت سر گذاشت. از محافظ زندگى جيمز پاترسون حرف مى زنيم كه هفته هاست در صدر پرفروش ها ايستاده و هيچ كتابى نمى تواند جاى آن را بگيرد.
اما نقد و بررسى اين هفته روزنامه نيويورك تايمز به كتاب «قهرمان و هروئين» اختصاص دارد. «اى.اُ.اسكات» نويسنده اين مطلب در روزنامه مذكور درباره كتاب ياد شده مى نويسد: «تجربه هاى برت استون اليس از دوران تلخ اعتياد و آشنايى با آدم هاى متفاوت و فرهنگ هاى گوناگون، علت اصلى نگارش اين كتاب است. اليس كه پيش از اين كتابى در اين حد واندازه - حتى به لحاظ حجم - ننوشته، سعى مى كند با توصيف تمام لحظات زندگى نكبت بار يك معتاد فضايى گزارش گونه و داستانى بيافريند.»
در همين صفحه مطلبى مى خوانيد از نيچه. البته كتابى است با عنوان «چند خط درباره نيچه» كه فعلاً پرفروش است و جذاب.
اما خواندن كتاب هاى كودك و نوجوان هم جذابيت هاى خودش را دارد. خصوصاً اين كتاب مذكور به بهترين نحو نقاشى شده باشد. از كتابى حرف مى زنيم با نام «دفتر خاطرات يك عنكبوت» نوشته «دورين كورنين» در توضيح كوتاه اين كتاب تا آنجايى كه نياز به ثبت نام در فهرست روزنامه نيويورك تايمزنيزآمده: «به زودى ناشر اين كتاب، كتابش را براى قرار گرفتن در فهرست نامزدهاى دريافت جايزه سال يونسكو به سازمان ملل مى فرستد.
شايد اشاره به اين نكته خالى از لطف نباشد كه «مادونا» خواننده آمريكايى نيز چندين كتاب در اين عرصه به رشته تحرير درآورده و حتى آنها را به سازمان ملل هم فرستاد اما نتوانست نظر كارشناسان را براى حمايت جهانى جلب كند!
كتاب پرفروش ديگرى كه بايد تا چند روز ديگر شاهد توزيع آن در اروپا نيز باشيم، كتاب داغ سفيد است اثر «ساندرا براون».داغ سفيد داستانى است برمبناى زندگى واقعى قهرمان داستان كه با برش هايى كوتاه به آينده و گذشته زندگيش نوشته شده است!
افسانه هاى شب نيز عنوان كتابى پرفروش والبته باز هم در رده سنى كودك و نوجوان. اين كتاب از ۶۰ داستان كوتاه براى كودكان تهيه شده و اكثر داستان ها، مصور هستند. قيمت آن در آمريكا ۱۹ دلار است و پيش بينى مى شود با شروع توزيع در اروپا، قيمتش به ۱۱ دلار برسد.
نيويورك تايمز به قلم «ريموند نوريچ» درباره اين كتاب مى نويسد: «افسانه هاى شب كتاب جديد نورا رابرتز است. تجربه اى جديد در دنياى كودكان. رابرتز پيش از اين با كتاب «يك، دو، سه» توانسته بود توانايى هايش را براى نگارش كتاب هاى كودكان نشان دهد و اين بار بايد ديد با شروع توزيع كتاب در اروپا چه واكنشى در قبال كتابش از سوى اروپاييان نشان داده مى شود.
درباره كتاب مصرشناسى كه تقريباً سفرنامه است، مى شد بيشتر از اين چند خط نوشت اما اين كتاب، على رغم روايت داستان گونه اش، در عرصه كتاب هاى ادبى، دسته بندى نشده است.

عليرضا كيوانى نژاد
پايبندى به اصول اخلاقى، نگاه فرامادى داشتن و توجه به معنويات در زندگى ازجمله نشانه هايى هستندكه نويسندگان بسيارى را به نوشتن درباره آنها ترغيب كردند. از اين رو خلق شدند آثارى كه اگرچه دستمايه اصلى آنها، صرفاً موارد برشمرده فوق نيست اما مى توان رگه هايى از آن را در اثر مورد نظر پيدا كرد. به عنوان نمونه، رمان بلند زورباى يونانى اثر «نيكوس كازنتزاكيس» در اكثر بخشهاى خود از چنين خصوصياتى بهره مند شده است. جدال هميشگى بين خير و شر، پذيرش خدا به عنوان اصلى انكارناپذير و رد ابليس، فرار از لذايذ ظاهرى زندگى براى ساختن آخرت و نظاير آن.
نكته اما اينجاست كه معدود نويسندگانى مى توانند از به اصطلاح رو بودن اين نشانه ها بكاهند و آن را در پيله اى از تكنيك و هوشمندى كه به مثابه تلنگرى به ذهن مخاطب است، به خواننده عرضه كنند. شايد در همين بازه محدود بتوان نامى از برنده نوبل ادبى۱۹۷۸ برد؛ يك يهودى كه با تمسك به موضوعاتى از قبيل اصول اخلاقى و نزديك شدن به خدا از طريق عبادت صرف، سعى دارد مدينه فاضله اى را تجسم كند كه سالهاست كسى ردى از آن نديده است.
«آيزاك باشويس سينگر» نام اين نويسنده يهودى است. داستان نويس و البته نمايشنامه نويس بزرگ لهستانى الاصل آمريكايى (۱۹۹۱-۱۹۰۴) كه او را يكى از نام آورترين نويسندگان قرن بيستم مى دانند. وى در شهر كوچكى در لهستان به دنيا آمد. پدرش «خاخام» فرقه «حسيديم» بود و از اين روست كه در آثار وى، نام اين فرقه را به كرات مى خوانيد. «سينگر» به زبان «ييديش» صحبت مى كند. زبان مردم ساده و عام كه ريشه در قرون وسطى دارد. زبانى كه دنياى اين نويسنده نيز با آن رقم خورده است. از آثار اين نويسنده مى توان به رمانهاى خانه اربابى (۱۹۶۷) و ملك (۱۹۶۹) و مجموعه هاى «گيمپل ابله» و داستانهاى ديگر (۱۹۵۷)، دوست كافكا و داستانهاى ديگر (۱۹۷۰)، شيطان در گورى (۱۹۳۵)، جادوگر برلين (۱۹۶۰) و چندتايى ديگر اشاره كرد.
اما كتاب يك مهمانى، يك رقص و داستانهاى ديگر. كتابى با شاخصه هاى قلم باشويس به ترجمه مژده دقيقى كه توسط نشر چشمه به بازار آمد. اين كتاب از جمله مجموعه داستانهاى موفق باشويس به شمار مى رود و مشتمل بر ۱۱داستان كوتاه است كه البته مژده دقيقى آنها را به انتخاب خودش، گردآورى كرده است.
اولين داستان اين مجموعه، عشق پيرى نام دارد. داستان، روايتى است كند و آرام از زندگى «هارى بندتير» - كه با توجه به تلفظ اسم كه در پاورقى آمده، شايد بهتر بود نام او در اين داستان، هرى نقل مى شد - كه يك يهودى منزوى و پولدار است. در آپارتمانى شيك و مجلل زندگى مى كند وهيچ مشكلى در زندگى اش وجود ندارد جز پولدارى و پول داشتن. پيرمردى كه نمى  داند با پول اضافى اش چه كار كند! هيچ چيز نمى تواند پيرمرد را سر ذوق بياورد تا اينكه يك روز زنگ آپارتمانش به صدادرمى آيد. او پس از باز كردن در با زنى مواجه مى شود كه گويى گمگشته تمام ادوار زندگى اش بوده. عشق از مضامينى است كه باشويس بارها از آن حرف مى زند. از آن به عنوان عاملى استفاده مى كند كه توانايى تغيير زندگى را دارد و مى تواند نااميدى را، پايان دهد. اما فلسفه وجود پوچى در زندگى، باز هم دست از سر نويسنده برنداشته و داستان با خودكشى زن كه در نامه اش نوشته به خاطر رفتن پيش شوهر مرحومش صورت گرفته، پايان مى گيرد.
«باشويس» اگرچه از تكنيك گزيده گويى به خوبى استفاده كرده و سعى در كوتاه كردن جملات دارد اما با وارد شدن به توصيف فضا، اين مرز را مى شكند. در داستان دوست كافكا، به مظاهرى از زندگى فردى مى پردازد كه ظاهراً دوست صميمى فرانتس كافكا، نويسنده شهير لهستانى بوده و چيزى ندارد براى ادامه زندگى. دوست كافكا، حالا ديگر آدم لاابالى گرى شده كه همه از مصاحبت با وى فرار مى كنند. مثل كنه به آدم مى چسبد و تا پولى نگيرد، ول كن نيست.دوست كافكا، يكى از داستانهاى قوى اين مجموعه است كه در پناه روايت يك داستان ساده به معضلات اجتماعى جامعه يهوديان هم مى پردازد. ترس از مردن آن هم در اوج بى پولى براى كسى كه روزى جزو بهترين بازيگران تئاتر بوده، بيان خاطرات روزهايى كه در كنار كافكا سپرى شده و البته ارادت قلبى نويسنده به كافكاى فقيد. شايد اين آخرى، همان ضعفى است كه منتقدان معتقدند آثار باشويس، برداشت دست چندمى است از آثار كافكا كه بسيار هم نازل است.
«رابى شواينتگر» منتقد «نشنال پست» درباره باشويس مى نويسد: «اصرار بر اين كه جامعه از اخلاق محورى فاصله گرفته، باعث شده  آثار اين نويسنده كمابيش رنگ تكرار به خود بگيرند».
سينمايى ها مى گويند :«يكى از راههاى محبوب جلوه دادن قهرمان فيلم، قوى تر كردن ضد قهرمان است» و چه بسيار چهره هاى سينمايى كه ضد قهرمان هستند و از قهرمان اصلح، محبوب تر. مى توان اين اصل را در ادبيات نيز تعميم داد ولى آثار باشويس چنين بن مايه اى ندارند. اين ضعف دركنار ريتم كند داستانها و كش دار شدن سوژه در جايى كه خواننده هر آن انتظار پايان دارد، كتاب مذكور را تا حدى زير سؤال مى برد. اما در مقابل ، نويسنده از تكنيك انتقاد نيز به زيباترين شكل ممكن استفاده مى كند تا ضعفهاى احتمالى را پوشش دهد.
با كمى پول و مقدارى تعريف، مى شود هر روشنفكرى را خريد.
اين از همان دست جملاتى است كه باشويس سعى دارد جامعه روشنفكران را كه به زعم خودش در برابر ناملايمات جامعه، سكوت معنادارى اختيار كردند، مورد نقد و نكوهش قرار دهد.
دنياى نويسنده، اگرچه سالهاست كه رنگ باخته، اما هنوز حداقل براى خودش جالب است و مهيج.
در داستانهاى اين نويسنده، مخاطب با سؤالات متفاوتى از سوى مؤلف داستان مواجه مى شود.
اين كه چرا يهوديت از ديد نويسنده تا اين حد منزوى است - على رغم اين كه مى دانيم در كشورى چون آمريكا اين يهوديان هستند كه از اركان قدرت به شمار مى روند - و يا چرا راه يافتن به «گهينوم»(جهنم) تنها عمل نكردن به «تلمود» - يكى از كتابهاى يهوديان - است و آيا راه ديگرى براى تعيين بهشت و جهنم وجود ندارد؟
باشويس در يك مهمانى ، يك رقص، سعى دارد دنيايى را ترسيم كند كه عارى ازهرگونه معنويات است و كسى به خودش زحمت اين را نمى دهد كه با يك سطل رنگ، ديوار دل ديگرى را رنگ بزند.

روزنامه ادمونتون ژورنال چاپ كانادا در صفحه يكى از صفحات هنرى خود، درباره كتاب «زهير» پائولو كوئليو مى نويسد: «اين نويسنده برزيلى كه روزگارى روزنامه نگار بوده، در كتاب جديدش فضايى را به خواننده  نشان مى دهد كه پيش از اين هيچ كس از كوئليو انتظار نداشته. با اين وجود هنوز او را نويسنده اى در رتبه هاى پايين كارى قلمداد مى كنند. اين روزنامه ۱۲۶ صفحه اى، ۲۷ صفحه هنرى دارد. پيش از اين نيز روزنامه گاردين در نقد و بررسى اين كتاب نوشته بود، اگر چه كتاب مذكور با پشتوانه اسم نويسنده به فروش قابل قبول رسيده اما هنوز نتوانسته جايگاه متمايزى براى خودش پيدا كند.
روزنامه شيكاگو تريبون چاپ آمريكا اين هفته در كنار پرداختن به جشنواره فيلم هاى كوتاه هاليوود، به بررسى فيلمنامه هاى اقتباس شده از كتاب هاى بزرگ دنيا پرداخته است. «راجر ديويس» در مطلبى با عنوان «دستمايه هاى ارزان قيمت» مى نويسد: «تمام زحمت نوشتن يك كتاب با سوژه اى دلخواه و البته منحصر به فرد بر عهده نويسنده اى است كه به ناگه پاكتى برايش مى آيد و مقدارى پول خبر از پيشنهادى وسوسه انگيز مى دهد. تنها چند كمپانى بزرگ در آمريكا هستند كه با مبلغ گزاف، امتياز يك كتاب را مى خرند اما ساير كمپانى ها درصددند رضايت نويسنده را براى واگذارى امتياز كتابش جلب كنند اما با پولى بسيار ناچيز.»
دهكده، تازه ترين ساخته «شيامالان» از اين دست فيلم هاست كه امتياز كتاب «جان آپدايك» را براى به تصوير كشيدن به دست آورد. آن هم به قيمتى گزاف و ميليونى. ديويس در ادامه مى نويسد: «به تازگى بعضى از كمپانى ها در صدد بهره بردارى از كتاب هايى هستند كه در يك كشور ممنوع اعلام شده است. چون خريدن امتياز اين كتاب ها راحت تر است و ارزان تر. اما گفت وگوى تفصيلى روزنامه سانفرانسيسكو كرونيكل با نادين گورديمر پس از چاپ كتاب جديديش كه مجموعه چندين داستان كوتاه از نويسندگانى چون يوسا، ماركز و گونترگراس است، نيز در نوع خود جالب توجه به نظر مى رسد. هيچ يك از نويسندگان براى چاپ آثارشان در كتاب خانم گورديمر، مبلغى دريافت نكردند!
وى در پاسخ به اين پرسش كه آيا چنين حركت هايى مى تواند فقر را ريشه كن كند، مى گويد: «هيچ وقت نبايد به اميد تصميم گيرى ديگران براى حل معضلى باشيد. خودتان اقدام كنيد راه را هموار سازيد براى رسيدن به هدف. من فكر مى كنم اگر هر نويسنده اى در دنيا، تمام معضلات را بيان كند، ديگر چيزى باقى نمى ماند كه سانسور شود و هيچ قدرتى نمى تواند آن را از مردم مخفى سازد. تيتر اين روزنامه نيز به وضع وخيم كودكان گرسنه در «نيجر» اختصاص دارد. گورديمر در آثارش، هميشه فريادگر مشكلات مردم قاره سياه بوده است.
مجله نيويوركر در «آپشن» فيكشن (تخيلى) خود، داستانى از «جورج ساندرس» چاپ كرده است. اين قسمت قبلاً به بررسى آثارى در اين زمينه مى پرداخت اما مى توانيد از اين به بعد، داستان هاى بعضاً نيمه بلند را نيز در اين صفحه بخوانيد.

ايران جمعه روزنامه اى براى دو روز

ميلاد پربركت حضرت على (ع) امام اول شيعيان
بر همه مؤمنان مبارك باد